Leblebi Çeşitleri: Duble, Tuzlu, Tuzsuz ve Şekerli Farkları

Leblebi çeşitleri temelde dört özellikle ayrılır: tanenin büyüklüğü (duble ya da normal), tuz durumu (tuzlu ya da tuzsuz), kaplama (sade, şekerli ya da baharatlı) ve kavrulma derecesi (çıtır ya da daha yumuşak). Duble leblebi iri tanelidir; tuzlu leblebi çerez tabağının klasiğidir, tuzsuz leblebi sade tat arayanlar içindir, şeker kaplamalı ve acılı leblebi ise farklı damak zevklerine hitap eder. Doğru leblebiyi seçmek için önce nerede ve nasıl tüketeceğinize karar vermeniz yeterlidir.

Bu yazıda leblebinin nasıl yapıldığını, çeşitler arasındaki farkları, hangi durumda hangi leblebiyi seçebileceğinizi ve leblebiyi çıtır tutmanın yollarını anlatıyoruz.

Leblebi Nedir, Nasıl Yapılır?

Leblebi, nohudun özel bir işlemden geçirilerek kavrulmasıyla elde edilen geleneksel bir Türk çerezidir. Nohut önce temizlenir ve boylarına göre ayrılır. Ardından nemlendirilip dinlendirilir ve birkaç aşamada kavrulur. Bu aşamalar arasında bekletme süreleri vardır; leblebinin kendine has çıtır ve dağılan dokusu bu sabırlı işlemden gelir. Leblebi denince akla ilk Çorum gelir; bu şehir leblebi ustalığıyla Türkiye genelinde tanınır.

Kavrulma sırasında nohudun kabuğu ayrılır ya da korunur. Kabuğu korunan leblebi sarı leblebi olarak bilinir, kabuğu soyulup tuzla ya da tuzsuz olarak hazırlanan leblebi ise beyaz leblebi olarak adlandırılır. Market raflarında ve kuruyemişçilerde gördüğünüz çeşitlerin çoğu bu iki temel tipin farklı tuz, kaplama ve tane boyu seçenekleridir.

Duble Leblebi Nedir?

“Duble” kelimesi leblebide tane büyüklüğünü anlatır. Duble leblebi, iri nohutlardan hazırlanır. Tanesi büyük olduğu için ağızda daha dolgun bir his bırakır ve çerez tabağında göze daha çok hitap eder.

Öz Yıldırım Kuruyemiş’te iki duble seçenek bulunur:

• Duble tuzlu leblebi: İri nohutların kavrulup ideal oranda tuzla lezzetlendirilmesiyle hazırlanır. Çay yanında ve misafir ikramında en çok tercih edilen leblebidir.
• Duble tuzsuz leblebi: Aynı iri taneler tuz eklenmeden kavrulur. Nohudun kendi tadını öne çıkarır.

Tuzlu ve Tuzsuz Leblebi Arasındaki Fark

Tuzlu leblebi, kavurma sırasında ya da sonrasında tuzla tatlandırılır. Tadı belirgindir ve diğer kuruyemişlerle karıştırıldığında dengeli bir çerez tabağı oluşturur. Tuzsuz leblebi ise yalnızca kavrulmuş nohudun tadını taşır.

Tuzsuz leblebinin kullanım alanı daha geniştir. Tuz istemeyenlerin yanı sıra mutfakta da işe yarar: rondodan geçirip tatlılara, kurabiyelere ve kahvaltı kaselerine eklenebilir. Tuzlu leblebi ise doğrudan tüketim için idealdir.

Çıtır Leblebi

Çıtır leblebi, adından da anlaşılacağı gibi ekstra çıtır dokusuyla öne çıkar. Seçilmiş nohutların geleneksel yöntemle kavrulmasıyla hazırlanır. Kırıldığında hemen dağılan, ağızda hafif bir doku bırakan leblebi sevenler için doğru seçimdir. Tek başına tüketilebildiği gibi karışık çerezlere de çıtırlık katar.

Şeker Kaplamalı Leblebi

Şeker kaplamalı leblebi, kavrulmuş leblebinin ince bir şeker tabakasıyla kaplanmasıyla hazırlanır. Dışı tatlı, içi leblebi tadındadır. Bayram ikramlarında, çocuklu sofralarda ve tatlı kaselerinde sık kullanılır. Renkli şekerlemelerle birlikte servis edildiğinde ikram tabağına farklı bir görünüm kazandırır; bu amaçla bonibon ve fasulye şekeri ile birlikte düşünebilirsiniz.

Acılı Leblebi

Acılı leblebi, kavrulmuş nohudun özel bir baharat karışımıyla harmanlanmasıyla hazırlanır. Acı ve baharatlı tatları seven misafirler için çerez tabağına farklı bir seçenek ekler. Acılı yer fıstığı gibi baharatlı kuruyemişlerle birlikte sunulduğunda tutarlı bir lezzet grubu oluşturur.

Avare Leblebi

Avare leblebi, seçilmiş nohutların geleneksel yöntemlerle işlenmesiyle hazırlanan klasik bir leblebi çeşididir. Çıtır dokusu ve kendine özgü aromasıyla, alışılmış tuzlu leblebiden farklı bir tat arayanlar tarafından tercih edilir.

Hangi Durumda Hangi Leblebi?

Leblebiyi Diğer Kuruyemişlerle Eşleştirme

Leblebi, tek başına olduğu kadar karışımlarda da sevilir. Klasik bir çerez tabağı için tuzlu leblebiyi kabak çekirdeği, yer fıstığı ve fındık ile birleştirebilirsiniz. Daha seçkin bir tabak için leblebinin yanına kaju ve badem eklemek iyi bir dengedir. Hazır karışım tercih ediyorsanız karışık kuruyemiş çeşitlerimize göz atabilirsiniz.

Düğün ve kına gibi kalabalık organizasyonlarda kişi başına ne kadar çerez gerektiğini hesaplamak için düğün ve kına çerezi rehberimizi inceleyebilirsiniz.

Taze Leblebi Nasıl Anlaşılır?

Taze leblebi kırıldığında net bir çıtırtı verir ve dağılır. Ağızda sakız gibi uzayan ya da dişe yapışan leblebi nem çekmiştir. Rengi eşit olmalı, yüzeyinde koyu lekeler ya da nem izi bulunmamalıdır. Kokusu hafif kavrulmuş nohut kokusudur; ekşimsi ya da küflü bir koku varsa ürünü tüketmeyin. Diğer kuruyemişler için de geçerli kontrol listesini taze kuruyemiş nasıl anlaşılır yazımızda bulabilirsiniz.

Leblebi Nasıl Saklanır?

Leblebinin en büyük düşmanı nemdir. Paketi açtıktan sonra leblebiyi kapağı sıkı kapanan bir cam kavanoza aktarın ve serin, kuru, güneş görmeyen bir dolapta saklayın. Ocak, fırın ve bulaşık makinesinin yakınından uzak tutun. Uzun süre saklayacaksanız küçük porsiyonlara bölüp dondurucuya koyabilirsiniz. Ayrıntılı yöntemler için kuruyemiş nasıl saklanır rehberimize bakabilirsiniz.

Nem çekip yumuşamış ama bozulmamış leblebiyi düşük ısıdaki fırında birkaç dakika tutarak tekrar çıtır hâle getirebilirsiniz. Yanmaması için sık sık karıştırın.

Ne Kadar Leblebi Almalı?

Leblebi açıldıktan sonra nem çektikçe çıtırlığını kaybettiği için ihtiyacınız kadar almak en doğrusudur. Evde günlük çerez olarak tüketecekseniz birkaç haftada bitireceğiniz miktar yeterlidir. Farklı çeşitleri denemek istiyorsanız tek bir büyük paket yerine iki ya da üç çeşidi daha küçük miktarlarda almak, hem tat karşılaştırması yapmanızı sağlar hem de ürünlerin bayatlamadan tüketilmesine yardımcı olur. Bayram, düğün ve kalabalık davetlerde ise misafir sayısını ve ikram edilecek diğer kuruyemişleri hesaba katarak tuzlu ve şekerli leblebiyi birlikte planlayabilirsiniz. Tüm seçenekleri leblebi kategorimizde bir arada görebilirsiniz.

Sık Sorulan Sorular

Sarı leblebi ile beyaz leblebi arasındaki fark nedir?

Sarı leblebi kabuğu korunarak kavrulan leblebidir. Beyaz leblebi ise kabuğu soyulduktan sonra tuzlu ya da tuzsuz olarak hazırlanır ve daha açık renklidir.

Duble leblebi ile normal leblebi arasında tat farkı var mı?

Temel tat aynıdır; fark tane büyüklüğündedir. Duble leblebi iri taneli olduğu için ağızda daha dolgun bir his bırakır.

Leblebi tatlılarda kullanılabilir mi?

Evet. Tuzsuz leblebi rondodan geçirilerek un gibi kullanılabilir ya da iri parçalar hâlinde kurabiye, helva ve kahvaltı kaselerine eklenebilir.

Şeker kaplamalı leblebi nasıl saklanır?

Şeker kaplama nem aldığında yapışabilir. Kapağı sıkı bir kapta, serin ve kuru bir yerde saklayın; buzdolabı yerine dolap tercih edin.